Όταν η γλώσσα και η παράδοση μπορούν να μετατραπούν σε υπερεθνικά διαβατήρια.

Σίμος Κακάλας

Το ελληνικό θέατρο της εξωστρέφειας

 Κείμενο: Χρύσα Νάνου

«Το θέατρο είναι ένας τρόπος να κερδίζεις εμπειρίες σε έναν ανθρώπινο κόσμο, έναν κόσμο χαρακτήρων, συναισθημάτων, αποφάσεων, επιθυμιών. Προσπαθώντας να γνωρίσεις τέτοια σύμπαντα  αποκτάς παράλληλα και μεγάλη προσωπική εμπειρία», λέει ο Σίμος Κακάλας.

Γεννημένος στη Θεσσαλονίκη, ο 44χρονος σκηνοθέτης και ηθοποιός ξετυλίγει εδώ και δύο δεκαετίες  το καλλιτεχνικό και προσωπικό του νήμα εμπειριών:  Τη δεκαετία του ’90  έκανε το ντεμπούτο του ως ηθοποιός και το 2004 ίδρυσε την εταιρεία θέατρου «Χώρος»  στη Θεσσαλονίκη. Τα τελευταία χρόνια ζει και εργάζεται στην Αθήνα. Με τον «Χώρο» έχει δώσει παραστάσεις στις μεγάλες σκηνές της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, έχει κάνει περιοδείες ανά την Ελλάδα φτάνοντας σε απομακρυσμένα χωριά, νησιά της άγονης γραμμής και έχει συμμετάσχει σε διάφορα θεατρικά φεστιβάλ εντός και εκτός Ελλάδας: Φεστιβάλ Σίμπιου (Ρουμανία), Διεθνές Θεατρικό Φεστιβάλ Τάμπερε (Φινλανδία), Dialog Festival (Βρότσλαβ, Πολωνία), Διεθνές Φεστιβάλ Καλλιτεχνών του Δρόμου (Στσέτσιν, Πολωνία), Heidelbergerstuckemarkt (Χαϊδελβέργη, Γερμανία), Blagoevgrad Festival (Βουλγαρία), Ελληνικό Φεστιβάλ (Αθήνα), Διεθνές Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους (Δράμα), Διεθνές Φεστιβάλ Κουκλοθεάτρου και Παντομίμας (Κιλκίς), Διεθνές Φεστιβάλ Κουκλοθεάτρου και Παντομίμας (Λευκωσία, Κύπρος). 

«Από την πρώτη στιγμή κινηθήκαμε με εξωστρέφεια, θελήσαμε να αποκτήσουμε επαφή με ό,τι συμβαίνει εκτός ελληνικών συνόρων», τονίζει ο ίδιος. Η τακτική αυτή αποκτά επιπλέον ενδιαφέρον αν συνυπολογίσει κανείς ότι το ρεπερτόριο της ομάδας «Χώρος» περιλαμβάνει σε μεγάλο βαθμό έργα που διερευνούν την έννοια της ελληνικότητας, ζητήματα γλώσσας και παράδοσης. Το χαρακτηριστικό αυτό δεν στάθηκε εμπόδιο στην προσπάθεια της ομάδας για εξωστρέφεια. Όπως εξηγεί ο Σίμος Κακάλας, «στο συγκεκριμένο ρεπερτόριο διερευνήθηκε το τι μπορεί να σημαίνει η εθνική ταυτότητα, προβληματισμός που παίζει γενικότερα στο θέατρο και στον υπόλοιπο κόσμο κι από αυτήν την άποψη το εθνικό χάνει τα τοπικά του χαρακτηριστικά και γίνεται υπερεθνικό».

Τα τελευταία χρόνια το ελληνικό σινεμά αλλά και το θέατρο και ο χορός ανοίγονται εκτός ελληνικών συνόρων αποκτώντας σταθερή παρουσία σε διοργανώσεις του εξωτερικού.  «Επιτέλους συμμετέχουμε και εμείς στην κοινότητα αυτή από την οποία ήμασταν λίγο πολύ αποκλεισμένοι με εξαίρεση τις μεγάλες σκηνές, το Εθνικό Θέατρο και το ΚΘΒΕ», παρατηρεί ο Σίμος Κακάλας.  Η προσπάθεια αυτή δεν γίνεται χωρίς εμπόδια, όπως λέει. «Δεν πρέπει να μας απασχολεί να βγούμε στην Ευρώπη με μάρκετινγκ Ζορμπάς και ελληνικά νησιά, αλλά κάθε καλλιτέχνης, κάθε σχήμα να έχει μία ταυτότητα. Το μείζον εδώ είναι να καταφέρεις να συνομιλήσεις με τον κόσμο.  Δυστυχώς ό,τι συμβαίνει στον τομέα αυτό οφείλεται στην πρωτοβουλία των ίδιων των καλλιτεχνών. Σε άλλες χώρες θα σου κάνει η πρεσβεία τα εισιτήρια, εδώ κινείσαι με τις δικές σου δυνάμεις. Υπάρχει ωστόσο κινητικότητα. Βγαίνουμε σταδιακά από την εσωστρέφειά μας».

Φωτογραφίες